استارتاپ
مدل کسب و کار

طراحی مدل کسب و کار چگونه انجام می‌شود؟

آنچه در این مقاله با هم مرور خواهیم کرد

اهمیت طراحی مدل کسب و کار آنقدر مهم است که سرمایه‌گذاران معمولا روی استارت آپ هایی که هم به طراحی مدل کسب و کار و هم به طراحی مدل محصول اهمیت می‌دهند، راحت‌تر سرمایه گذاری می‌کنند. زیرا بسیاری از کارآفرینان، بر ساخت یک محصول تمرکز می‌کنند و طراحی مدل کسب و کار را فراموش می‌کنند یا زیاد آن را جدی نمی‌گیرند. اما این‌که واقعا طراحی مدل کسب و کار چقدر مهم است و چگونه می‌توان آن را انجام داد موضوعیست که در ادامه به آن می‌پردازیم.

مدل کسب و کار یا بیزینس مدل چست؟

بیزینس مدل می‌تواند بسیار پیچیده باشد تا آنجا که اگر راه را درست انتخاب نکنید علاوه بر از دست دادن زمان و تلف کردن عمرتان، هزینه‌های زیادی را نیز پرداخت خواهید کرد. اگر بتوانید به چند سئوال ساده پاسخ بدهید، مدل کسب و کارتان را نیز طراحی کرده‌اید. این سئوال‌ها عبارتند از:

  • می‌خوام چه چیزی ارائه کنم؟
  • چطور می‌خواهم این کار را انجام دهدم؟
  • مشتریانم چه کسانی هستند؟
  • هزینه و درآمد کار چقدر خواهد بود؟

پاسخ به این سئوالات می‌تواند تا حدود زیادی شما را در ساخت مدل کسب و کارتان کمک کند. زیرا در این بیزینس مدل، شما باید محصول بسازید یا آن را ارائه کنید، برندینگتان را آماده کنید، کارهای کارمندان را رسیدگی کنید و برای رسیدن به سود، برنامه ریزی کنید. بنابراین انجام تمام این امور نیاز به یک طراحی خوب در روش انجام کار دارد که با آن بتوانید به سود برسید.

انواع مدل‌های کسب و کار

هرکدام از کسب و کارها نیاز به یک بیزینس مدل متفاوت دارند و نحوه ارتباط با مشتری، کسب درآمد، فروش و سایر موارد آن‌ها با هم متفاوت است. برخی از این مدل‌های کسب و کار عبارتند از:

مدل کسب و کار

مدل کسب و کار تولید کننده

در این مدل، تولید کننده محصول را با مواد اولیه تهیه و تولید کرده و به فروش می‌رساند.

مدل توزیع کننده

در این مدل تولیدکننده به مردم عادی یا خرده فروشان متصل می‌شود.

مدل خرده فروشی

در این مدل، خرده فروشان، محصولی را که به صورت عمده خریده‌اند به شکل خرد به مردم می‌فروشند.

مدل دادن حق امتیاز

در این مدل، یک بیزینس موفق، در قبال دریافت مبلغی، حق امتیاز خود را به دیگری می‌فروشد.

مدل آجر و ملات

این اسم به معنای مفهوم فیزیکی فروشگاه است زیرا در این مدل، فروشندگان، در یک مکان به شکل رو در رو با مشتریان سرو کار دارند.

مدل اینترنتی

مدل فروش محصولات در بستر وب سایت و فروشگاه‌های اینترنتی.

مدل بریکس و کلیک

این مدل پر کاربرد به کاربر اجازه می‌دهد علاوه بر خرید اینترنتی، به صورت مستقیم از فروشگاه نیز خریداری کند.

بیزینس مدل حراج

در این مدل، ارائه محصول با قیمت‌هایی پایین و به صرفه برای مشتری هدف اصلی می‌باشد.

مدل کسب و کار اشتراکی

مدل خرید اشتراک از وب سایت به صورت ماهیانه یا سالیانه برای دریافت خدمات

مدل کسب و کار تبلیغاتی

تولید محتوا در وب و دریافت مبلغی برای تبلیغات، روشی است که این مدل از آن پیروی می‌کند.

مدل بازارهای آنلاین

در این مدل، فروشندگان مختلف در یک مکان قرار می‌گیرند و محصولاتی مشابه را می‌فروشند یا درواقع برای فروش رقابت می‌کنند.

مدل دسترسی بالا

در این مدل، فروشندگان و ارائه دهندگان خدمات به خاطر ارتباطات و اعتمادی که از مشتری می‌گیرند، به سودآوری می‌رسند.

مدل دسترسی کم

برخلاف مدل قبلی، این مدل کسب و کار به ارتباطات رو در روی انسانی احتیاجی ندارد و نیاز اولیه این مدل، بهبود فناوری مورد استفاده است.

مدل کسب و کار فریمیوم

در این بیزینس مدل، بخشی از یک محصول ارائه شده به شکل رایگان قابل استفاده است و برای استفاده از سطح پیشرفته آن، نیاز به پرداخت مبلغی می‌باشد.

با تمام تعاریفی که از انواع مدل کسب و کار برای یک استارت آپ ارائه شد، باید در نظر داشته باشید که در بسیاری از موارد، ترکیب این مدل‌هاست که می‌تواند جوابگو باشد زیرا ممکن است هر کاری، نیازها و اهداف متعددی را در نظر داشته باشد و برای رسیدن به آن‌ها باید یک مدل ترکیبی را برای خود ایجاد کند.

طراحی مدل کسب و کار

بوم مدل کسب و کار چیست و چه کاربردی دارد؟

با تغییر شرایط و الگوی درآمدزایی‌، دیگر نمی‌توان بدون دانش و راه‌‌های علمی اثبات شده، وارد جاده کسب و کار شد که اگر در این راه از مشاوره‌های افراد موفق در این زمینه استفاده کنید قطعا درصد موفقیتتان نیز بیشتر خواهد شد.

همانطور که قبلا گفتیم برای کسب و کارتان باید سئوالاتی را از خودتان بپرسید و به آن‌ها پاسخ بدهید. اگر بوم مدل کسب و کارتان را درست کرده باشید و در آن به تمام سئوالات پاسخ داده باشید، دیگر نیازی به دادن توضیحات زیاد برای سرمایه گذاران، مشتریان و یا شرکا نخواهید داشت. بنابراین درست کردن بوم مدل کسب و کار، یکی از مهترین کارهاییست که باید در ابتدا انجام دهید.

بوم مدل کسب و کار می‌تواند خروجی کار شما را مشخص کند و همه محرک‌هایی که روی کار شما تاثیر دارند را نمایان‌تر کند. انعطاف‌پذیر بودن، از دیگر ویژگی‌های این بوم است که به راحتی قابل تغییر است و اگر بخشی مشکل دارد یا نیاز به تغییر دارد بدون هزینه تغییر پیدا خواهد کرد.

برای تهیه بوم بیزینس مدلتان باید کمی تحقیق کنید یا فیلم‌های آموزشی در این زمینه را ببینید. با نوشتن آنچه در سر دارید و تمام نیازها و اهدافتان، نمونه اولیه بوم مدل کسب و کارتان را ایجاد کرده‌اید و تنها باید آن را کامل و جامع‌تر کنید. یکی از کتاب‌های خوب برای کمک به شما در این زمینه، کتاب ” Business Model Generation” است که راهکارها و پیشنهادهای بسیار خوبی را برای خلق بوم مدل کسب و کار به شما خواهد داد.

بوم کسب و کار

سخن پایانی

افراد زیادی هستند که ایده‌هایی عالی و جذاب دارند اما بدون دانش یا کمک گرفتن از دیگران، خودشان اقدام به حرکت در جاده‌ای پر پیچ و خم می‌کنند که این باعث شکستشان خواهد شد. با کمک شتاب دهنده بینا می‌توانید بدون دغدغه داشتن از آینده و مشکلات مالی، بهترین کار را انجام داده و به موفقیتی که سال‌ها انتظارش را داشتید برسید.

سئوالاتی که دیگران پرسیده‌اند

مدل کسب و کار چیست؟

طرح کسب و کار، یک برنامه است، مانند هر برنامه‌ دیگری که در زندگی تنظیم می‌کنیم. مدل کسب و کار ساختار ساده‌ای از واقعيت است. مدل کسب و کار ابزاری مفهومی است که شامل مجموعه‌ای از عناصر و ارتباط آن‌ها بوده و منطق شرکت جهت درآمدزايي را نشان مي‌دهد.

اجزای مدل کسب و کار

اجزای مدل کسب و کار می‌تواند شامل این موارد باشد. تولیدکننده، ارزش پیشنهادی، بخش بندی بازار هدف، کانال توزیع، برقراری ارتباط با مصرف کننده، پیکربندی/تخصیص منابع و ارزش، قابلیت‌های کلیدی شرکت، شبکه شرکا و ساختار هزینه.

بوم مدل کسب و کار

بوم مدل کسب و کار یا Business Model Canvas ابزار مدیریتی است که به شما اجازه می‌دهد مدل کسب و کار خود را توصیف، طراحی و اختراع کرده یا آن را به چالش بکشید. بخش سمت راست بوم: تمرکز اصلی این بخش از بوم روی مشتری است. می توان از این بخش برای ایده پردازی نیز استفاده کرد. معمولا این کار را با دو بخش ارزش پیشنهادی و بخش مشتریان شروع می کنند. بخش سمت چپ بوم: تمرکز اصلی این بخش از بوم روی کسب و کار است. این بخش کاملا منطقی است شامل حقایق و واقعیت ها می شود.

مدل کسب و کار استروالدر

بوم مدل کسب و کار استروالدر ابزاری جذاب است که در سال های اخیر مورد توجه اصناف مختلف قرار گرفته است. از بین کتابهایی که درباره خلق مدل کسب و کار نوشته شده‌اند، کمتر کتابی به اندازه کتاب Business Model Generation نوشته استروالدر معروف شده است. مدل کسب و کار استروالدر، از ۹ مؤلفه اصلی تشکیل شده و از لینک زیر می‌توانید خلاصه آن را دانلود کنید

نمونه مدل کسب و کار

مشتریان به منزله قلب مدل کسب‌وکار هستند. بوم مدل کسب‌ و کار یک زبان مشترک برای توصیف، تجسم، ارزیابی و تغییر مدل‌های تجاری است. این بوم منطق چگونگی ایجاد، ارائه و ضبط ارزش سازمان را توصیف می‌کند. می‌توانید بوم مدل کسب و کار گوگل را در تصویر زیر مشاهده کنید.

بوم مدل کسب و کار گوگل

نویسنده

مدیر

دیدگاه (2)

  1. erotik
    26 آبان 1399

    A big thank you for creating such an useful article on this subject. I hope to find here more of these done by you, in the coming weeks

  2. چند راهکار بی نظیر برای حفظ مشتری و تبدیل آن به مشتری دائمی | بینا
    3 آذر 1399

    […] اطلاعات بیشتر استارتاپ _ 18 آبان 1399_ مدیر_ 2 دیدگاه […]

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *